Algoritmisch intrigant - Marc van der Hijden

Algoritmisch intrigant

 

Wordt jij ook zo getreiterd door uitkomsten van algoritmen, vanuit de tabellen van de digitale leveranciers, die zichzelf graag ‘providers’ noemen? Je zoekt een keer naar iets bijzonders en vervolgens blijkt dat helemaal niet meer zo bijzonder te zijn. Er verschijnen ongevraagd alle mogelijke varianten van wat jij dacht dat bijzonder was, tussen je dagelijkse digitale verkenningen. Of: ‘personen die je misschien kent’ Ineens komen allerlei collega’s voorbij op je sociale pagina, terwijl je die toch écht privé wilde houden.

 

Je zocht naar dit product en hupsakee, de alternatieven flitsen langs, in volgorde van de meest betalende fabrikant uiteraard, ook dát zit in die algoritmen verpakt. De aanbieders hebben allemaal ineens dat éne bijzondere, speciaal voor jou, al heb je daar verder niet om gevraagd. Doortrapte vergelijkingssites doen het voorkomen of dít de beste aankoop voor je is, in hun vergelijking met ál die andere. Trap je er een keer in en zoek je even verder, dan blijken die andere leveranciers lang niet allemaal vertegenwoordigd te zijn op zo’n site. Bah, we worden genaaid mensen.

 

Ze proberen ons wijs te maken dat de computer het menselijk brein kan doorgronden, evenaren en misschien zelfs overtreffen. Toch is dat voorlopig nog niet waar. Natuurlijk, de tabellen achter de algoritmen zijn dusdanig veelomvattend en complex van samenstelling, dat de uitkomsten je enorm van dienst kunnen zijn, bijvoorbeeld wanneer je snel iets wilt opzoeken. Dat is de digitale wereld die de echte wereld daarmee van dienst is en zelfs een stukje vooruit helpt. Het kan levensreddend zijn. Denk aan de ondersteuning van de gezondheidszorg waarbij de wetenschap ineens in fracties van seconden ter beschikking staat en continu raadpleegbaar is. Moeten we maar even niet denken aan een cyberaanval.

Ik moet toegeven dat ik ook af en toe geholpen wordt door deze algoritmische benadering van mij als consument. Naarmate ik de producten ongewenst zie langs flitsen, raak ik er meer van overtuigd dat ik weer onzin aan het zoeken ben en behoeden de beelden mij voor het overgaan tot, wederom, een zinloze aankoop. Dat dan weer wel.

 

Maar gelukkig kan ik constateren dat de beelden in mijn brein nog steeds gedreven worden door mijn eigen ervaringen, fantasie en denken en niet door een of ander digitaal algoritmisch zeef, met de tabellen van de gemiddelde wereld als gegevensbron. Mijn eigen wil bepaalt nog altijd of ik iets wil zien en degradeert de slimme verkooptruc tot een vervelende, algoritmisch intrigant.

 

 

 

 

Marc van der Hijden

©2017

Auteur

Marc van der Hijden (1952)

Column verschenen op

25 mei 2017